Życiorys bp. Jana Szarka

bp Jan SzarekKs. bp Jan Szarek urodził się dn. 13 lutego 1936 r. w Bielsku-Białej. Po ukończeniu szkoły podstawowej - z uwagi na trudną sytuację rodziców - naukę kontynuował w Liceum Ogólnokształcącym dla Pracujących w Bielsku-Białej. Za zaangażowanie w życiu kościelnym został zwolniony z pracy.
  

W 1956 r. zdaje egzamin dojrzałości i rozpoczyna studia w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie. Kończy je w 1960 r., uzyskując tytuł magistra teologii na podstawie pracy magisterskiej pt. “Życie i działalność Tomasza Muenzera i jego stosunek do reformacji Marcina Lutra”. 
  

Ordynowany przez bp prof. dr Andrzeja Wantułę w Bielsku – Białej w swoim rodzinnym kościele Zbawiciela dnia 25 września 1960 r., rozpoczyna pracę duchownego w Kościele Ewangelicko-Augsburskim. Dziesięć lat pełni służbę w Diecezji Mazurskiej; przez dwa lata jest wikariuszem w Nawiadach k. Mrągowa, następnie przenosi się do Giżycka, gdzie jest administratorem parafii, a następnie proboszczem (instalacja na proboszcza 30.10.1966). W tym okresie przez dwa lata pełni funkcję duszpasterza młodzieżowego Diecezji Mazurskiej. W 1963r. został jako duszpasterz młodzieżowy wydelegowany przez Kościół na Walne Zgromadzenie Światowej Federacji Luterańskiej w Helsinkach. Niestety władza państwowa nie wyraziła zgody na ten wyjazd.
  

Zaproszony przez ks. seniora Adama Wegerta do pracy w parafii w Bielsku, podejmuje decyzję o przeniesieniu się do Diecezji Cieszyńskiej; w 1970 r. rezygnuje ze stanowiska proboszcza w Giżycku, aby od dn. 1 lipca 1970 r. zostać wikariuszem ks. seniora Adama Wegerta. Jako wikariusz pracuje do momentu wybrania go przez parafię ewangelicką w Bielsku drugim proboszczem, co następuje dn. 1 czerwca 1975 r. Wprowadzenie w urząd ma miejsce dn. 28 września 1975 r. Dn. 25 listopada 1979 r. Zgromadzenie Diecezjalne wybiera ks. Jana Szarka na stanowisko konseniora Diecezji Cieszyńskiej, jednocześnie w tym okresie był przewodniczącym Diec. Kom. Ewangelizacyjnej. Dn. 14 września 1980 r. zostaje wybrany I proboszczem parafii ewangelickiej w Bielsku. Dn. 16 września 1980 r. Zgromadzenie Diecezjalne Diecezji Cieszyńskiej przeważającą większością głosów wybiera go na urząd seniora tej Diecezji. Wprowadzenie w ten urząd dokonał bp Janusz Narzyński w dniu 28 grudnia 1980 r.
  

Działając jako senior Diecezji Cieszyńskiej jest inicjatorem i współorganizatorem wielu nowych form pracy; w 1983 r. powołał do życia pierwszą ewangelicką księgarnię “Logos” w Cieszynie, od 1985 r. pod jego kierownictwem był budowany Ośrodek Wydawniczy “Augustana”, otwarty w 1992 r. Ks. J. Szarek zainspirował i nadzorował przebudowę Ośrodka Młodzieżowego w Salmopolu.
  

Jako przewodniczący Diecezjalnej Komisji Ewangelizacyjnej, a od 1985 r. przewodniczący Synodalnej Komisji Ewangelizacyjnej, jest współorganizatorem dorocznych ewangelizacji ogólnopolskich w Dzięgielowie. W latach osiemdziesiątych był także wiceprzewodniczącym Śląskiego Oddziału Polskiej Rady Ekumenicznej.
  

Znana jest także działalność charytatywna ks. J. Szarka. Wspólnie z władzami miejskimi Bielska-Białej inicjuje założenie w stanie wojennym pierwszej w kraju “apteki z darów”. Jest również gorącym orędownikiem diakonii i jako przewodniczącemu Rady Opiekuńczej Diakonatu “Eben-Ezer” w Dzięgielowie leży mu na sercu jej rozwój. — W uznaniu szerokiej i zaangażowanej działalności społecznej ks. J. Szarek został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, natomiast w 2000 r. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski w uznaniu zasług w dziedzinie ekumenicznej, oraz za wkład w pojednanie pomiędzy Kościołami i narodami. Jest doktorem honoris causa Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej oraz kawalerem Orderu Świętej Marii Magdaleny I stopnia za pracę dla dobra ekumenizmu. Za długoletnią działalność i wielkie osiągnięcia w ruchu ekumenicznym przyznano mu Nagrodę im.św. Brata Alberta.. W dniu 3.12.2000 Komitet Krajowy Towarzystwa Biblijnego nadał mu godność Honorowego Członka. Za wieloletnią działalność charytatywną i troskę o problemy osób niepełnosprawnych oraz ubogacanie środowiska osób sprawnych praktyczną umiejętnością widzenia potrzeb innych, Kapituła Medalu „Przyjaciel Integracji” w dniu 16.10.2002 przyznała Ks. Biskupowi honorowe wyróżnienie: Medal „Przyjaciel Integracji” za rok 2002.
  

Od 1980 r. ks. J. Szarek jest członkiem Synodu Kościoła, od 1984 r. członkiem Konsystorza. Dn. 6 stycznia 1991 r. Synod Kościoła wybiera ks. seniora Jana Szarka na urząd Biskupa, co było jednoznaczne z objęciem także stanowiska Prezesa Synodu Kościoła i Prezesa Konsystorza. Akt uroczystej konsekracji i wprowadzenia w urząd ma miejsce dnia 3 maja 1991 r. w kościele Św. Trójcy w Warszawie. Konsekratorem był Jego poprzednik w urzędzie biskupa Kościoła bp dr Janusz Narzyński, a współkonsekratorami: bp dr Johannes Hanselman z Monachium i bp dr Olavi Rimplainen z Oulu (Finlandia) wraz z biskupami z Niemiec, Czech, Austrii, Litwy i Szwecji (biskup pomocniczy z Uppsali). Ks. J. Szarek pełni ten urząd do dnia 6 stycznia 2001 r
  

Ks. bp J. Szarek reprezentował Kościół Ewangelicko-Augsburski i Polską Radę Ekumeniczną na licznych konferencjach krajowych i zagranicznych. Był uczestnikiem Walnego Zgromadzenia Światowej Federacji Luterańskiej w 1984 r. w Budapeszcie, brał udział w organizowanej przez Światową Radę Kościołów na Cyprze w 1986 r. konferencji “Diakonia 2000” oraz w światowej konferencji do spraw ewangelizacji w San Antonio (USA). Ponadto jest delegatem Kościoła w trakcie Walnych Zgromadzeń ŚFL w Hongkongu 1997 r., ŚRK w Harare (Zimbabwe) w 1998 r. oraz podczas II Europejskiego Zgromadzenia Ekumenicznego w Graz (Austria) w 1997 r. W latach 1991-1998 był członkiem Komitetu Naczelnego ŚRK.
  

Swojej aktywności ks. J. Szarek nie ogranicza wyłącznie do rodzimego Kościoła, lecz w szerokim zakresie udziela się także na polu działalności ekumenicznej. W latach 70. był członkiem Komisji Wychowania i Młodzieży przy Polskiej Radzie Ekumenicznej. Przez dwie kadencje pracował w Komisji Ewangelizacyjnej przy PRE. Od 1983 r. jest przewodniczącym Komisji Pomocy Międzykościelnej przy PRE, a w latach 1985-1991 r. był delegatem Rady do Komisji Pomocy Międzykościelnej Europejskiej Konferencji Kościołów (KEK).
  

Już jako Biskup Kościoła, ks. Jan Szarek podejmował w ramach nabożeństwa ekumenicznego przebywającego w Polsce papieża Jana Pawła II. Nastąpiło to dn. 9 czerwca 1991 r. w kościele ewangelicko-augsburskim Św. Trójcy w Warszawie. Później jeszcze dwukrotnie — w 1997 r. we Wrocławiu i w 1999 r. w Drohiczynie — uczestniczył w spotkaniach w Papieżem.
  

W 1993 r. bp Jan Szarek został wybrany prezesem Polskiej Rady Ekumenicznej (w 1996 r. na drugą 5-letnią kadencję do 2001). Wraz z ks. abp. Alfonsem Nossolem współprzewodniczy Komisji Konferencji Episkopatu Polski i Polskiej Rady Ekumenicznej do Spraw Dialogu. Efektem pracy tej Komisji jest m. in. podpisana w 2000 r. Deklaracja Kościołów w Polsce pt. "Sakrament Chrztu znakiem jedności". Do innych zrealizowanych inicjatyw należy opracowanie wspólnego porządku Tygodni Powszechnej Modlitwy o Jedność Chrześcijan oraz nadanie Ewangelickiemu Duszpasterstwu Wojskowemu charakteru ponadkonfesyjnego. Ks. bp Jan Szarek jest przewodniczącym Polskiego Oddziału Światowej Federacji Luterańskiej oraz współprzewodniczy Komisji Kontaktów PRE-EKD. W marcu 2000 r. Synod Kościoła powołuje go na pierwszego prezesa Diakonii Kościoła. Stanowisko to pełnił do 2005 r.
   

Po przejściu na emeryturę w styczniu 2001 r. Światowa Federacja Luterańska powołuje ks. bpa na doradcę d/sp. Kościołów w Europie Środkowo-wschodniej ( 2001-2003). Od 2001 Ks. bp jest Prezesem Śląskiej Fundacji ETOH Błękitny Krzyż, oraz członkiem Zarządu Towarzystwa Szkolnego im. M. Reja w Bielsku-Białej.

   

Z okazji 70 rocznicy urodzin Walne Zebranie Delegatów Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego obradujące dnia 3.12. 2005 podjęło uchwałę o nadaniu Ks. Biskupowi honorowego członkostwa w PTE.
  

Ks. bp. J. Szarkowi od 1960 r. towarzyszy wiernie i z poświęceniem żona Aniela. Państwo Szarkowie mają dwoje dorosłych dzieci – Ewę i Piotra.